„Ojciec swojego ludu”. Pośmiertny wizerunek Franciszka I (1768–1835) w Austrii według relacji podróżniczej Frances Trollope

Weronika Bartuzi

Streszczenie w języku polskim


Artykuł poświęcony jest analizie pośmiertnego wizerunku cesarza Franciszka I, ze szczególnym uwzględnieniem jego odbioru wśród wiedeńczyków w świetle relacji angielskiej podróżniczki Frances Trollope. Podjęto próbę zrozumienia, w jaki sposób cesarz, pomimo konserwatywnego charakteru swoich rządów i negatywnych ocen współczesnej historiografii, zyskał status „ojca ludu” i cieszył się wyjątkową popularnością w stolicy monarchii habsburskiej. Szczególną uwagę poświęcono emocjonalnemu stosunkowi wiedeńczyków do zmarłego monarchy, przejawiającemu się przede wszystkim w licznych anegdotach dokumentujących ich zażyłość z cesarzem. Analiza obejmuje również refleksję nad czynnikami, które wpłynęły na mitologizację Franciszka I, takimi jak jego cechy osobiste, sposób sprawowania rządów i autentyczna więź z ludnością Wiednia.


Słowa kluczowe


XIX wiek; Franciszek II/I; Frances Trollope; Habsburgowie; monarchia habsburska

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


ŹRÓDŁA DRUKOWANE

Blaze De Bury M., Germania; Its Courts, Camps, and People, vol. 2, London 1850.

Jabłonowski L., Pamiętniki, oprac. K. Lewicki, Kraków 1963.

Trollope F.M., Vienna and the Austrians: With Some Account of a Journey through Swabia, Bavaria, the Tyrol, and the Salzbourg, vol. 1–2, London 1838.

OPRACOWANIA

Clark C., The New Catholicism and the European Culture Wars, [w:] Culture Wars: Secular-Catholic Conflict in Nineteenth-Century Europe, eds. C. Clark, W. Kaiser, New York 2003.

Drimmel H., Franz von Österreich. Kaiser des Biedermeier, Wien–München 1982.

Drimmel H., Kaiser Franz. Ein Wiener übersteht Napoleon, Wien–München 1981.

Ehrlich A., Bauer C., Erzherzogin Sophie. Die starke Frau am Wiener Hof: Franz Josephs Mutter, Sisis Schwiegermutter, Wien 2016, https://www.everand.com/read/297076501/Erzherzogin-Sophie-Die-starke-Frau-am-Wiener-Hof-Franz-Josephs-Mutter-Sisis-Schwiegermutter (dostęp: 30.12.2024).

Grodziski S., Habsburgowie. Dzieje dynastii, Kraków 2013.

Holler G., Gerechtigkeit für Ferdinand. Österreichs gütiger Kaiser, Wien–München 1986.

Huber-Frischeis T., Knieling N., Valenta R., Die Privatbibliothek Kaiser Franz’ I. von Österreich 1784–1835. Bibliotheks- und Kulturgeschichte einer fürstlichen Sammlung zwischen Aufklärung und Vormärz, Wien–Köln–Weimar 2015.

Ingrao C., The Habsburg Monarchy, 1618–1815, Cambridge 2012.

Johnston J., The Life, Manners, and Travels of Fanny Trollope: A Biography, New York 1978.

Langsam W.C., Francis the Good: The Education of an Emperor, 1768–1792, New York 1949.

Macartney C.A., The Habsburg Empire, 1790–1918, New York 1969.

Neville-Sington P., Fanny Trollope: The Life and Adventures of a Clever Woman, New York 1998.

Palmer A.W., Metternich: A Biography, New York 1972.

Ransom T., Fanny Trollope: A Remarkable Life, New York 1995.

Siemann W., Metternich: Strategist and Visionary, Cambridge 2019.

Špikić M., Titus Novus: Emperor Francis the First’s Iconography of Power and Its Reception in Croatia and Dalmatia, “IKON” 2012, no. 5.

Treitschke H. von, Treitschke’s History of Germany in the Nineteenth Century, London 1917.

Watanabe-O’Kelly H., Projecting Imperial Power: New Nineteenth-Century Emperors and the Public Sphere, Oxford 2021.

Wheatcroft A., Habsburgowie, Kraków 2000.

Ziegler W., Franz II (1792–1806), [w:] Die Kaiser der. Neuzeit 1519−1918. Heiliges Römisches Reich, Österreich, Deutschland, hrsg. A. Schindling, W. Ziegler, München 1990.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/f.2025.80.437-458
Data publikacji: 2026-01-15 12:03:45
Data złożenia artykułu: 2025-04-04 13:38:10


Statystyki


Widoczność abstraktów - 0
Pobrania artykułów (od 2020-06-17) - PDF - 0

Wskaźniki



Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2026 Weronika Bartuzi

Creative Commons License
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.